YARGITAY HUKUK GENEL KURULU KARARI
Esas No : 2022/12-692
Ka­rar No : 2023/264

Ta­raf­lar ara­sın­da­ki şi­kâ­yet is­te­min­den do­la­yı ya­pı­lan in­ce­le­me so­nun­da İlk De­re­ce Mah­ke­me­sin­ce şi­kâ­ye­tin ka­bu­lü ile ta­ki­bin ip­ta­li­ne ka­rar ve­ril­miş­tir.

Ka­ra­rın ala­cak­lı­lar ve­ki­li ta­ra­fın­dan is­ti­naf edil­me­si üze­ri­ne, Böl­ge Ad­li­ye Mah­ke­me­sin­ce is­ti­naf baş­vu­ru­su­nun ka­bu­lü ile İlk De­re­ce Mah­ke­me­si ka­ra­rı kal­dı­rı­la­rak ye­ni­den esas hak­kın­da hü­küm ku­rul­mak su­re­tiy­le şi­kâ­ye­tin red­di­ne ka­rar ve­ril­miş­tir.

Böl­ge Ad­li­ye Mah­ke­me­si ka­ra­rı borç­lu­lar ve­ki­li ta­ra­fın­dan tem­yiz edil­me­si üze­ri­ne Yar­gı­tay 12. Hu­kuk Da­ire­sin­ce ya­pı­lan in­ce­le­me so­nun­da bo­zul­muş, Böl­ge Ad­li­ye Mah­ke­me­si ta­ra­fın­dan Özel Da­ire boz­ma ka­ra­rı­na kar­şı di­re­nil­miş­tir.

Di­ren­me ka­ra­rı borç­lu­lar ve­ki­lin­ce tem­yiz edil­mek­le; ke­sin­lik, süre, tem­yiz şar­tı ve di­ğer usul ek­sik­lik­le­ri yö­nün­den ya­pı­lan in­ce­le­me so­nu­cun­da, tem­yiz di­lek­çe­le­ri­nin ka­bu­lü­ne ka­rar ve­ril­dik­ten son­ra Tet­kik Hâ­ki­mi ta­ra­fın­dan ha­zır­la­nan gün­dem ve dos­ya­da­ki bel­ge­ler in­ce­le­nip ge­re­ği dü­şü­nül­dü:

I. TA­LEP
Şi­kâ­yet­çi borç­lu­lar ve­ki­li; ala­cak­lı­lar ve­ki­li ta­ra­fın­dan mü­vek­kil­le­ri aley­hi­ne baş­la­tı­lan ilâm­lı icra ta­ki­bin­de icra em­ri­nin 25.11.2020 ta­ri­hin­de elekt­ro­nik or­tam­da teb­liğ edil­di­ği­ni, ilâm­lı ta­ki­be da­ya­nak olan An­tal­ya As­li­ye 4. Hu­kuk Mah­ke­me­si­nin 2019/377 Esas, 2020/275 Ka­rar sa­yı­lı ka­ra­rı­nın ke­sin­leş­me­den ic­ra­ya ko­nu­la­ma­ya­ca­ğı­nı, söz ko­nu­su ilâ­mın ta­şın­ma­zın ay­nı­na ta­al­luk eden da­va­la­ra iliş­kin ol­du­ğu­nu, ka­ra­ra göre ala­cak­lı­la­rın dü­zen­le­me şek­lin­de gay­ri­men­kul sa­tış va­adi söz­leş­me­si­ne da­ya­lı ola­rak tapu ip­ta­li ve tes­cil da­va­sı aç­tık­la­rı­nı, mah­ke­me­ce ve­ri­len da­va­nın red­di­ne iliş­kin ka­ra­rın Yar­gı­tay ta­ra­fın­dan bo­zul­ma­sı üze­ri­ne yar­gı­la­ma de­vam eder­ken ala­cak­lı­la­rın tapu ip­ta­li ve tes­cil is­te­mi ile aç­tık­la­rı baş­ka bir da­va­nın bu dos­ya ile bir­leş­ti­ril­di­ği­ni, ala­cak­lı­la­rın asıl da­va­yı ıs­lah ede­rek taz­mi­nat ta­lep et­tik­le­ri­ni, bir­le­şen da­va­da ise tapu ip­ta­li ve tes­cil ta­le­bin­de bu­lun­duk­la­rı­nı an­cak harç ik­mal edil­me­di­ğin­den mah­ke­me­ce bir­le­şen da­va­nın açıl­ma­mış sa­yıl­ma­sı­na, asıl da­va­da ise taz­mi­nat is­te­mi­nin ka­bu­lü­ne ka­rar ve­ril­di­ği­ni, da­va­nın te­me­li­nin gay­ri­men­kul sa­tış va­adi söz­leş­me­si­ne da­yan­dı­ğı­nı, ala­cak­lı­la­rın tapu ip­ta­li ve tes­cil is­tem­le­ri­ni taz­mi­na­ta dö­nüş­tür­müş ol­ma­la­rı­nın da­va­yı ta­şın­ma­zın ay­nı­na yö­ne­lik ol­mak­tan çı­kar­ma­ya­ca­ğı­nı, bir­le­şen da­va­da tapu ip­tal ve tes­cil is­te­mi­nin bu­lun­du­ğu­nu, tef­rik ka­ra­rı ve­ril­me­di­ği gibi bir­le­şen da­va­da ve­ri­len da­va­nın açıl­ma­mış sa­yıl­ma­sı­na iliş­kin ka­ra­rın da ke­sin­leş­me­di­ği­ni ile­ri sü­re­rek ta­ki­bin ip­ta­li­ne ka­rar ve­ril­me­si­ni ta­lep et­miş­tir.

II. CE­VAP
Ala­cak­lı­lar ve­ki­li; mü­vek­kil­le­ri ta­ra­fın­dan şi­kâ­yet­çi borç­lu­lar aley­hi­ne tapu ip­ta­li ve tes­cil, ol­ma­dı­ğı tak­dir­de taz­mi­nat ta­le­bi ile dava açıl­dı­ğı­nı, dava açıl­dık­tan son­ra da­va­cı­la­rın ta­le­bi­ni ıs­lah ede­rek taz­mi­nat ta­lep et­tik­le­ri­ni, zira dava ko­nu­su ta­şın­maz­la­rın ay­nen ifa­sı­na im­kân kal­ma­dı­ğı­nı, da­va­ya taz­mi­nat da­va­sı ola­rak de­vam edi­le­rek hü­küm ku­rul­du­ğun­dan ar­tık ter­dit­li ta­lep­ten söz edi­le­me­ye­ce­ği­ni, ta­ki­be da­ya­nak olan da­va­da ta­şın­ma­zın ay­nı­na iliş­kin her­han­gi bir ta­le­bin kal­ma­dı­ğı­nı, bu ne­den­le mah­ke­me­ce tapu ip­tal ve tes­cil yö­nün­den hü­küm ku­rul­ma­ya­rak taz­mi­na­ta hük­me­dil­di­ği­ni, bir­le­şen dava yö­nün­den harç ta­mam­la­na­ma­dı­ğın­dan da­va­nın açıl­ma­mış sa­yıl­ma­sı­na ka­rar ve­ril­di­ği­ni, si­cil­de de­ği­şik­li­ğe yol aça­cak şe­kil­de ta­şın­ma­zın ay­nı­na iliş­kin tes­cil hük­mü bu­lun­ma­dı­ğın­dan ta­ki­be da­ya­nak ilâ­mın ke­sin­leş­me­si­nin ge­rek­me­di­ği­ni be­lir­ti­le­rek şi­kâ­ye­tin red­di­ni sa­vun­muş­tur.

III. İLK DE­RE­CE MAH­KE­ME­Sİ KA­RA­RI
İlk De­re­ce Mah­ke­me­si­nin 27.11.2020 ta­rih­li ve 2020/572 Esas, 2020/608 Ka­rar sa­yı­lı ka­ra­rı ile; dos­ya üze­rin­den ya­pı­lan in­ce­le­me so­nu­cun­da, ta­ki­bin da­ya­na­ğı olan ilâm­da tapu ip­ta­li ve tes­cil ta­le­bi­nin ıs­lah edi­le­rek taz­mi­nat da­va­sı ola­rak da­va­ya de­vam edil­di­ği, ta­ki­be da­ya­nak olan ilâ­mın he­nüz ke­sin­leş­me­di­ği, ilâm­da yer alan tüm ala­cak ka­lem­le­ri­nin ilâ­mın ke­sin­leş­ti­ği ta­rih­te mu­ac­cel hâle ge­le­ce­ği, ilâ­mın esa­sı hak­kın­da­ki hük­mü ke­sin­leş­me­den fer’i ni­te­lik­te olan ve­kâ­let üc­re­ti­ne iliş­kin kı­sım in­fa­za ve icra ta­ki­bi­ne konu edi­le­me­ye­ce­ği ge­rek­çe­siy­le şi­kâ­ye­tin ka­bu­lü ile ta­ki­bin da­va­cı­lar (şi­kâ­yet­çi­ler) yö­nün­den ip­ta­li­ne ka­rar ve­ril­miş­tir.

IV. İS­Tİ­NAF
A. İs­ti­naf Yo­lu­na Baş­vu­ran­lar
İlk De­re­ce Mah­ke­me­si­nin yu­ka­rı­da be­lir­ti­len ka­ra­rı­na kar­şı sü­re­si için­de ala­cak­lı­lar ve­ki­li is­ti­naf baş­vu­ru­sun­da bu­lun­muş­tur.

B. Ge­rek­çe ve So­nuç
An­tal­ya Böl­ge Ad­li­ye Mah­ke­me­si 12. Hu­kuk Da­ire­si­nin 23.09.2021 ta­rih­li ve 2021/412 Esas, 2021/1946 Ka­rar sa­yı­lı ka­ra­rı ile; so­mut olay­da ta­kip ko­nu­su ilâ­ma göre gay­ri­men­kul sa­tış va­adi söz­leş­me­si­ne da­ya­lı tapu ip­ta­li ve tes­cil is­te­miy­le dava açıl­mış ise de ıs­lah­tan son­ra da­va­nın gay­ri­men­kul sa­tış va­adi söz­leş­me­si­ne da­ya­lı taz­mi­nat da­va­sı­na dö­nüş­tü­ğü, ta­kip ko­nu­su ilâ­mın ta­raf­la­rın hu­ku­ki du­ru­mun­da, si­cil ve ka­yıt­lar­da de­ği­şik­lik ya­ra­ta­cak ni­te­lik­te ol­ma­dı­ğı, hak­kın özü ile il­gi­li ol­ma­yıp mal var­lı­ğın­da de­ği­şik­lik ya­ra­ta­cak ni­te­lik­te ol­du­ğu, ta­kip ko­nu­su ilâ­mın ke­sin­leş­me­den in­faz edi­le­bi­le­ce­ği ge­rek­çe­siy­le şi­kâ­yet­çi borç­lu­la­rın is­ti­naf baş­vu­ru­la­rı­nın 6100 sa­yı­lı Hu­kuk Mu­ha­ke­me­le­ri Ka­nu­nu’nun (6100 sa­yı­lı Ka­nun) 353/1-b-2 mad­de­si uya­rın­ca esas­tan kıs­men ka­bu­lü­ne, İlk De­re­ce Mah­ke­me­si ka­ra­rı­nın kal­dı­rıl­ma­sı­na ve şi­kâ­ye­tin red­di­ne ka­rar ve­ril­miş­tir.

V. BOZ­MA VE BOZ­MA­DAN SON­RA­Kİ İN­CE­LE­ME SÜ­RE­Cİ
A. Boz­ma Ka­ra­rı
1. Böl­ge Ad­li­ye Mah­ke­me­si­nin yu­ka­rı­da be­lir­ti­len ka­ra­rı­na kar­şı sü­re­si için­de borç­lu­lar ve­ki­li tem­yiz is­te­min­de bu­lun­muş­tur.

2. Yar­gı­tay 12. Hu­kuk Da­ire­si­nin yu­ka­rı­da ta­rih ve sa­yı­sı be­lir­ti­len ka­ra­rı ile; "..So­mut olay­da, ta­kip ko­nu­su ila­mın in­ce­len­me­sin­de, da­va­nın önce tapu ip­tal tes­cil da­va­sı ola­rak açıl­dı­ğı, daha son­ra da­va­yı ıs­lah ede­rek ta­le­bi­ni be­de­le dö­nüş­tü­re­rek pay ala­ca­ğı­nın ta­lep edil­di­ği an­la­şıl­mış­tır. Her ne ka­dar mah­ke­me­ce ala­ca­ğa hük­me­dil­miş ise de, te­mel­de dava gay­ri­men­ku­lün ay­nı­na ta­al­luk et­ti­ğin­den, ilam ke­sin­leş­me­den ilam­lı icra ta­ki­bi­ne ko­nu­la­maz.
O hal­de, ilk de­re­ce mah­ke­me­si­nin şi­ka­ye­tin ka­bu­lü ile ta­ki­bin ip­ta­li­ne iliş­kin ka­ra­rı ye­rin­de olup, Böl­ge Ad­li­ye Mah­ke­me­sin­ce ala­cak­lı­nın is­ti­naf is­te­mi­nin esas­tan red­di­ne ka­rar ve­ril­me­si ge­re­kir­ken ya­zı­lı şe­kil­de hü­küm te­si­si isa­bet­siz­dir…" ge­rek­çe­siy­le ka­rar bo­zul­muş­tur.

B. Böl­ge Ad­li­ye Mah­ke­me­sin­ce Ve­ri­len Di­ren­me Ka­ra­rı
Böl­ge Ad­li­ye Mah­ke­me­si­nin yu­ka­rı­da ta­rih ve sa­yı­sı be­lir­ti­len ka­ra­rı ile; ön­ce­ki ge­rek­çe tek­rar edil­mek su­re­tiy­le di­ren­me ka­ra­rı ve­ril­miş­tir.

VI. TEM­YİZ
A. Tem­yiz Yo­lu­na Baş­vu­ran­lar
Di­ren­me ka­ra­rı­na kar­şı sü­re­si için­de borç­lu­lar ve­ki­lin­ce tem­yiz is­te­min­de bu­lu­nul­muş­tur.

B. Tem­yiz Se­bep­le­ri
Borç­lu­lar ve­ki­li; ta­ki­be da­ya­nak ilâm­da gay­ri­men­kul sa­tış va­adi­ne da­ya­lı tapu ip­ta­li ve tes­cil is­te­mi­nin ta­şın­ma­zın ay­nı­na ta­al­luk et­ti­ği hu­su­su­nun tar­tış­ma­sız ol­du­ğu­nu, ala­cak­lı­la­rın da­va­sı­nı mün­ha­sı­ran tes­cil is­te­mi­ne has­ret­tik­le­ri­ni, boz­ma ka­ra­rın­dan son­ra ya­pı­lan ıs­lah ile tapu ip­ta­li ve tes­cil is­te­mi­nin taz­mi­na­ta dö­nüş­tü­rül­mek is­te­nil­di­ği­ni, boz­ma­dan son­ra ıs­la­hın müm­kün ol­ma­dı­ğı­nı, ıs­la­hın ge­çer­li olup ol­ma­dı­ğı­nın Yar­gı­tay’ın tem­yiz in­ce­le­me­si so­nu­cu or­ta­ya çı­ka­ca­ğı­nı, buna göre ta­ki­be konu ilâ­mın tapu ip­ta­li ve tes­cil da­va­sı mı yok­sa taz­mi­nat da­va­sı mı ol­du­ğu hu­su­su­nun be­lir­le­ne­ce­ği­ni, di­ğer ta­raf­tan ıs­lah ta­le­bi ge­çer­li olsa da da­va­nın ta­şın­ma­zın ay­nı­na ta­al­luk et­ti­ği­ni, ay­nen ifa ola­na­ğı kal­ma­dı­ğı­nı be­yan et­me­dik­le­ri­ni, bir­le­şen dava yö­nün­den ise asıl da­va­nın ıs­lah ta­le­bi ile taz­mi­na­ta dö­nüş­tü­ğü ka­bul edil­se bile bir­le­şen da­va­nın tapu ip­ta­li ve tes­cil is­tem­li ol­du­ğu ve tes­cil is­te­mi­nin tef­rik edil­me­di­ği­ni, açıl­ma­mış sa­yıl­ma ka­ra­rı­nın ke­sin­leş­me­di­ği­ni, ala­cak­lı­lar ve­ki­lin­ce ce­vap di­lek­çe­si ekin­de su­nu­lan ka­rar­la­rın Özel Da­ire­nin de­ne­ti­min­den geç­me­di­ği­ni ile­ri sü­re­rek re­sen gö­ze­ti­lecek ne­den­ler­le de ka­ra­rın bo­zul­ma­sı­nı ta­lep et­miş­tir.

C. Uyuş­maz­lık
Di­ren­me yo­luy­la Hu­kuk Ge­nel Ku­ru­lu önü­ne ge­len uyuş­maz­lık; so­mut olay­da, gay­ri­men­kul sa­tış va­adi söz­leş­me­si­ne da­ya­lı tapu ip­ta­li ve tes­cil da­va­sı ola­rak açı­lan da­va­da ıs­lah ile ta­lep so­nu­cu­nun taz­mi­na­ta dö­nüş­tü­rül­dü­ğü ve para ala­ca­ğı­nın hü­küm al­tı­na alın­dı­ğı mah­ke­me ka­ra­rı­nın ilâm­lı icra ta­ki­bi­ne konu edil­di­ği dik­ka­te alın­dı­ğın­da, ka­ra­rın ke­sin­leş­me­den ilâm­lı icra ta­ki­bi­ne konu edi­lip edi­le­me­ye­ce­ği nok­ta­sın­da top­lan­mak­ta­dır.

D. Ge­rek­çe
1. İl­gi­li Hu­kuk
1.2004 sa­yı­lı Ka­nun’un 32 nci mad­de­si.

2. 6100 sa­yı­lı Ka­nun’un 294, 301 ve 367 nci mad­de­le­ri.

3. 6100 sa­yı­lı Ka­nun’un "Tem­yi­zin ic­ra­ya et­ki­si" ke­nar baş­lık­lı 367 nci mad­de­si şöy­le­dir:
"(1) Tem­yiz, ka­ra­rın ic­ra­sı­nı dur­dur­maz. İcra ve İf­las Ka­nu­nu­nun ic­ra­nın geri bı­ra­kıl­ma­sıy­la il­gi­li 36 ncı mad­de­si hük­mü sak­lı­dır. Na­fa­ka ka­rar­la­rın­da ic­ra­nın geri bı­ra­kıl­ma­sı­na ka­rar ve­ri­le­mez.
(2) Ki­şi­ler hu­ku­ku, aile hu­ku­ku ve ta­şın­maz mal ile il­gi­li ayni hak­la­ra iliş­kin ka­rar­lar ke­sin­leş­me­dik­çe ye­ri­ne ge­ti­ri­le­mez.
"

4. Ana­ya­sa Mah­ke­me­si­nin 16.03.2016 ta­rih­li ve 2015/104 Esas, 2016/20 Ka­rar sa­yı­lı ka­ra­rı­na konu iti­raz baş­vu­ru­sun­da, iti­raz yo­lu­na baş­vu­ran mah­ke­me 6100 sa­yı­lı Ka­nun’un 350 nci ve 367 nci mad­de­le­ri­nin (2) nu­ma­ra­lı fık­ra­la­rın­da yer alan "Ki­şi­ler hu­ku­ku, aile hu­ku­ku.", ".ile il­gi­li." ve ".hak­la­ra iliş­kin ka­rar­lar ke­sin­leş­me­dik­çe ye­ri­ne ge­ti­ri­le­mez." iba­re­le­ri ile 1086 sa­yı­lı Hu­kuk Usu­lü Mu­ha­ke­me­le­ri Ka­nu­nu’nun (1086 sa­yı­lı Ka­nun), 443 üncü mad­de­si­nin dör­dün­cü fık­ra­sın­da yer alan ".aile ve şah­sın hu­ku­ku­na mü­te­da­ir hü­küm­ler ka­ti­yet kes­bet­me­dik­çe icra olu­na­maz." iba­re­si­nin ve aynı Ka­nun’un 5236 sa­yı­lı Hu­kuk Usu­lü Mu­ha­ke­me­le­ri Ka­nu­nun­da De­ği­şik­lik Ya­pıl­ma­sı­na İliş­kin Ka­nun’un 16 ncı mad­de­siy­le ye­ni­den dü­zen­le­nen 433 üncü mad­de­si­nin ikin­ci fık­ra­sın­da yer alan "Ki­şi­ler ve aile hu­ku­ku­na,." ve ".iliş­kin ka­rar­lar ke­sin­leş­me­dik­çe ye­ri­ne ge­ti­ri­le­mez." iba­re­le­ri­nin ip­ta­li­ni ta­lep et­miş ve Ana­ya­sa Mah­ke­me­sin­ce il­gi­li dü­zen­le­me­le­rin Ana­ya­sa’ya ay­kı­rı ol­ma­dı­ğı­na ve iti­ra­zın red­di­ne ka­rar ve­ril­miş­tir. Ka­ra­rın il­gi­li kıs­mı şöy­le­dir:
"...17. Me­de­ni usul hu­ku­ku­muz­da ilk de­re­ce mah­ke­me­si­nin ver­di­ği bir hük­mün icra edi­le­bil­me­si için ku­ral ola­rak o hük­mün ke­sin­leş­me­si ge­rek­me­mek­te­dir. İti­raz ko­nu­su ku­ra­lın da yer al­dı­ğı Ka­nun’un 433. mad­de­sin­de de, tem­yi­zin ka­ra­rın ic­ra­sı­nı dur­dur­ma­ya­ca­ğı hü­küm al­tı­na alın­mış­tır. Bu­nun­la bir­lik­te ka­nun­da açık­ça ön­gö­rül­mek su­re­tiy­le bazı is­tis­nai hal­ler­de bir­ta­kım ilâm­la­rın icra edi­le­bil­me­si için ke­sin­leş­me­si zo­run­lu­lu­ğu­nun ön­gö­rül­me­si de müm­kün­dür.
18. 2004 sa­yı­lı İcra ve İf­las Ka­nu­nu’nun 40. mad­de­si­nin (2) nu­ma­ra­lı fık­ra­sın­da da bir ilâm hük­mü­nün icra edil­dik­ten son­ra baş­vu­ru­lan ka­nun yo­lun­da bo­zu­lup da aley­hi­ne icra ta­ki­bi ya­pıl­mış olan kim­se­nin hiç veya o ka­dar bor­cu ol­ma­dı­ğı ke­sin ola­rak or­ta­ya çık­tı­ğın­da, ay­rı­ca hük­me ha­cet kal­mak­sı­zın ic­ra­nın ta­ma­men veya kıs­men eski hâ­li­ne iade olu­na­ca­ğı ifa­de edil­mek­te­dir. Bu şe­kil­de ke­sin­leş­me­den icra edi­le­bi­len ilam­la­rın bo­zul­ma­sı hâ­lin­de ic­ra­nın müm­kün ol­du­ğun­ca, eski hâli te­min edecek şe­kil­de iade­si sağ­lan­mak is­ten­miş­tir. An­cak bazı ilam­la­rın ke­sin­leş­me­den icra edil­me­si ha­lin­de, daha son­ra üst mah­ke­me­ce ka­nun yo­lu­na baş­vu­ru so­nu­cu ilam bo­zul­du­ğun­da, ic­ra­nın iade­si, müm­kün ola­ma­ya­bi­lir. Bu du­rum özel­lik­le aile hu­ku­kun­da daha da be­lir­gin­dir. Ka­nun ko­yu­cu bu ne­den­le, kamu dü­ze­ni­ne olan et­ki­le­ri­ni de dik­ka­te ala­rak, aile hu­ku­ku­na iliş­kin ilam­la­rın ke­sin­leş­tik­ten son­ra icra edil­me­le­ri­ni ka­bul et­miş­tir. Bu­nun­la bir­lik­te ila­mın ke­sin­leş­me­si­nin bek­len­me­si ha­lin­de ta­raf­lar­dan bi­ri­nin çok zor du­rum­da ka­la­bi­le­ce­ği na­fa­ka gibi bazı du­rum­lar ge­nel ku­ral­dan is­tis­na tu­tul­muş­tur..."

2. De­ğer­len­dir­me
1.İlâm­lı icra; ko­nu­su para veya pa­ra­dan baş­ka bir şey olan her tür­lü ala­ca­ğın ilâm ya da ilâm ni­te­li­ğin­de bir bel­ge al­mak kay­dıy­la ceb­ri icra yolu ile tah­si­li­nin is­ten­me­si hâ­lin­de or­ta­ya çı­kan ta­kip yolu ola­rak ta­nım­la­na­bi­lir (L.Şa­nal Gör­gün, Le­vent Börü, Meh­met Ko­da­koğ­lu, İcra ve İf­las Hu­ku­ku, 3. Bas­kı, An­ka­ra, 2022, s.369).

2. Ala­cak­lı­nın ilâm­lı icra ta­ki­bi ya­pa­bil­me­si için elin­de bir mah­ke­me ilâ­mı ya da ka­nun­la­rın bu kuv­ve­te sa­hip kıl­dı­ğı bir bel­ge­nin bu­lun­ma­sı ge­re­kir. 6100 sa­yı­lı Ka­nun’un 294 üncü mad­de­si­nin bi­rin­ci fık­ra­sı­na göre mah­ke­me da­va­yı usu­le veya esa­sa iliş­kin ni­hai bir ka­rar ile sona er­di­rir. Yar­gı­la­ma so­nun­da uyuş­maz­lı­ğın esa­sı hak­kın­da ve­ri­len ni­hai ka­rar hü­küm ola­rak ad­lan­dı­rı­lır. Mah­ke­me­nin ni­hai ka­ra­rı­nın da­va­nın ta­raf­la­rın­dan her bi­ri­ne ve­ri­len im­za­lı ve mü­hür­lü ör­nek­le­ri­ne ise ilâm de­nir (6100 sa­yı­lı Ka­nun md. 301/1,2).

3. İlâ­mın özü­nü hü­küm so­nu­cu (hü­küm fık­ra­sı) oluş­tu­rur. Bu du­rum­da, ilâ­mın doğ­ru ve tam icra edi­le­bil­me­si için hü­küm so­nu­cu­nun son de­re­ce açık bir bi­çim­de ka­le­me alın­mış ol­ma­sı ge­re­kir. Hü­küm so­nu­cu ye­te­ri ka­dar açık de­ğil­se ic­ra­sı sı­ra­sın­da şüp­he ve te­red­düt uyan­dı­rı­cı du­rum­lar or­ta­ya çı­ka­bi­le­ce­ğin­den ilâ­mın yan­lış icra edil­me­si veya hiç icra edi­le­me­me­si gibi bir so­run ile kar­şı kar­şı­ya ka­lı­na­bi­lir. Ni­te­kim 6100 sa­yı­lı Ka­nun’un 297 nci mad­de­si­nin ikin­ci fık­ra­sın­da da hük­mün so­nuç kıs­mın­da ta­lep­ler­den her biri hak­kın­da ve­ri­len hü­küm­le, ta­raf­la­ra yük­le­nen borç ve ta­nı­nan hak­la­rın, sıra nu­ma­ra­sı al­tın­da; açık, şüp­he ve te­red­düt uyan­dır­ma­ya­cak şe­kil­de gös­te­ril­me­si ge­rek­ti­ği be­lir­til­miş­tir.

4. İlâm­lı icra ta­ki­bi­nin da­ya­na­ğı­nı oluş­tu­ran ilâm­dan, yar­gı­la­ma­ya son ve­ren ve ta­raf­lar ara­sın­da­ki uyuş­maz­lı­ğı esas­tan çö­züm­le­yen mah­ke­me ka­rar­la­rı­nı bir baş­ka ifa­dey­le hâ­ki­min da­va­dan eli­ni çek­me­si so­nu­cu­nu do­ğu­ran esa­sa iliş­kin ni­hai ka­rar­la­rı (hü­küm­le­ri) an­la­mak ge­re­kir. Bu du­rum­da, usu­le iliş­kin ni­hai ka­rar­lar (ör­ne­ğin gö­rev­siz­lik, yet­ki­siz­lik ka­rar­la­rı gibi) yal­nız­ca usu­le iliş­kin so­run­la­rı çö­züm­le­yip işin esa­sı­na iliş­kin her­han­gi bir dü­zen­le­me içer­me­dik­le­rin­den ceb­ri ic­ra­ya el­ve­riş­li bir ni­te­lik ta­şı­maz­lar. Bu iti­bar­la ilâ­mın icra edi­le­bil­me­si için yar­gı­la­ma­ya son ver­me­si ve uyuş­maz­lı­ğı esas­tan çö­züm­len­me­si ye­ter­li ol­ma­yıp ay­rı­ca ceb­ri ic­ra­ya el­ve­riş­li bir ni­te­lik ta­şı­ma­sı ge­rek­mek­te­dir (Süha Tan­rı­ver, İlâm­lı İcra Ta­ki­bi­nin Da­ya­nak­la­rı ve İc­ra­nın İade­si, An­ka­ra, 1996, s.40-43). İlâm­lı icra ta­ki­bi­nin bir da­ya­na­ğı­nı da ilâm ni­te­li­ğin­de bel­ge­ler oluş­tu­rur. 2004 sa­yı­lı Ka­nun’un 38 inci mad­de­sin­de ger­çek­te ilâm ol­ma­dık­la­rı hâl­de yasa ge­re­ği "ilâm ma­hi­ye­ti­ni haiz bel­ge­ler" sa­yıl­mış; bazı özel ka­nun­lar­da da il­gi­li bu­lun­duk­la­rı ko­nu­da bir­ta­kım bel­ge­le­rin ilâm ni­te­li­ğin­de ol­du­ğu ka­bul edil­miş­tir.

5. İlâm­la­rın ic­ra­sı 2004 sa­yı­lı Ka­nun’un İkin­ci Ba­bın­da 24 ila 41 inci mad­de­ler ara­sın­da dü­zen­len­miş­tir. Ala­cak­lı elin­de­ki ilâ­mı icra mü­dür­lü­ğü­ne ve­re­rek ta­kip ta­le­bin­de bu­lu­nur (2004 sa­yı­lı Ka­nun md. 35). Ta­kip ta­le­bi­ni ve bu­nun da­ya­na­ğı olan bel­ge­yi alan icra mü­dü­rü bir icra emri dü­zen­le­ye­rek borç­lu­ya gön­de­rir (2004 sa­yı­lı Ka­nun md. 24-26, md. 30-32). İcra mü­dü­rü ta­kip ta­le­bi ile bir­lik­te ve­ri­len bel­ge­nin ilâm veya ilâm ni­te­li­ğin­de bir bel­ge olup ol­ma­dı­ğı­nı ken­di­li­ğin­den in­ce­ler. İlâm­lı icra ko­nu­su ola­cak bir bel­ge­ye da­yan­ma­yan ta­kip ta­le­bi­ni esas ala­rak icra emri gön­de­ri­lir­se, bu sü­re­siz şi­kâ­yet ko­nu­su olur. Ala­cak­lı­nın ver­di­ği bel­ge ilâm veya ilâm ni­te­li­ğin­de bir bel­ge ise icra mü­dü­rü ta­kip ta­le­bi­ne ve ilâ­ma uy­gun bir icra emri dü­zen­ler ve borç­lu­ya gön­de­rir. İcra em­ri­nin mut­la­ka ilâ­ma uy­gun ol­ma­sı ge­re­kir; aksi tak­dir­de sü­re­siz şi­kâ­yet yo­lu­na baş­vu­ra­bi­lir. Önem­le be­lirt­mek ge­re­kir ki, bir ilâ­mın in­faz edi­lecek kıs­mı hü­küm bö­lü­mü­dür, bu kı­sım de­ğiş­ti­ril­me­den ay­nen icra edil­me­li­dir. İcra me­mu­ru­nun ta­kip ko­nu­su ilâ­mı (veya ilâm ni­te­li­ğin­de­ki bel­ge­yi) yo­rum­la­ma, de­ğiş­tir­me, tav­zih etme gibi bir yet­ki­si yok­tur; eğer ilâm ic­ra­ya el­ve­riş­li de­ğil­se (ör­ne­ğin tav­zih ge­re­ki­yor­sa) icra me­mu­ru ilâ­mı ic­ra­ya koy­ma­ma­lı, ala­cak­lı­dan bu ko­nu­da ge­rek­li iş­le­mi yap­ma­sı­nı is­te­me­li­dir; an­cak ken­di­si mah­ke­me ye­ri­ne ge­çe­rek ilâm­da­ki ek­sik­li­ği ta­mam­la­ya­maz, ilâ­mı yo­rum­la­ya­maz (Mu­ham­met Öze­kes vd., İcra ve İf­lâs Hu­ku­ku, İs­tan­bul, Do­ku­zun­cu Bası, 2022, s.316.).

6. Yar­gı­tay Hu­kuk Ge­nel Ku­ru­lu­nun 25.06.2008 ta­rih­li ve 2008/12-451 Esas, 2008/453 Ka­rar; 28.05.2019 ta­rih­li ve 2017/8-1916 Esas, 2019/616 Ka­rar; 21.09.2021 ta­rih­li ve 2017/12-750 Esas, 2021/1048 Ka­rar sa­yı­lı ka­rar­la­rın­da da ilâm­la­rın in­faz edi­lecek kıs­mı­nın hü­küm bö­lü­mü olup hük­mün içe­ri­ği­nin ay­nen in­fa­zı­nın zo­run­lu ol­du­ğu vur­gu­lan­mış­tır.

7. Ala­cak­lı­nın bir ilâ­ma da­ya­na­rak ilâm­lı icra ta­ki­bi ya­pa­bil­me­si için hük­mün ke­sin­leş­miş ol­ma­sı ku­ral ola­rak şart de­ğil­dir; hü­küm ke­sin­leş­me­den de ala­cak­lı ilâm­lı icra yo­lu­na baş­vu­ra­bi­lir. Ka­ra­ra kar­şı ka­nun yo­lu­na baş­vu­rul­muş ol­ma­sı (is­ti­naf veya tem­yiz) ku­ral ola­rak ilâ­mın ic­ra­sı­nı dur­dur­ma­ya­cak­tır (6100 sa­yı­lı Ka­nun md. 350, 367/1). An­cak bazı is­tis­nai du­rum­lar­da ilâm ke­sin­leş­me­dik­çe ic­ra­ya ko­nu­la­maz. 6100 sa­yı­lı Ka­nun’un yu­ka­rı­da yer ve­ri­len 367 nci mad­de­si­nin ikin­ci fık­ra­sı­na göre ki­şi­ler hu­ku­ku, aile hu­ku­ku ve ta­şın­maz mal ile il­gi­li ayni hak­la­ra iliş­kin ka­rar­lar ke­sin­leş­me­dik­çe ye­ri­ne ge­ti­ri­le­mez. Mad­de ge­rek­çe­sin­de de bu hu­sus şu şe­kil­de açık­lan­mış­tır: "...Hu­ku­ku­muz­da es­ki­den beri bazı ka­rar­la­rın ke­sin­leş­me­dik­çe ye­ri­ne ge­ti­ril­me­me­si de (ic­ra­ya ko­nul­ma­ma­sı) be­nim­sen­miş bir il­ke­dir (ör­ne­ğin, Mil­let­le­ra­ra­sı Özel Hu­kuk ve Usul Hu­ku­ku Hak­kın­da Ka­nu­nun 34, Sa­yış­tay Ka­nu­nu­nun 64, İda­rî Yar­gı­la­ma Usu­lü Ka­nu­nu­nun 52, Hu­kuk Usu­lü Mu­ha­ke­me­le­ri Ka­nu­nu­nun 536 ncı mad­de­sin­de ol­du­ğu gibi).
Bu dü­zen­le­me­ye sa­dık ka­lı­na­rak, mad­de­de de­ği­şik­lik ya­pıl­ma­dan, ki­şi­ler ve (na­fa­ka ka­rar­la­rı ha­riç) aile hu­ku­ku­na, ta­şın­maz mal ile il­gi­li aynî hak­la­ra iliş­kin ka­rar­la­rın ke­sin­leş­me­dik­çe ye­ri­ne ge­ti­ri­le­me­ye­ce­ği, mad­de­nin ikin­ci fık­ra­sın­da açık­lan­mış­tır."

8. He­men be­lirt­mek ge­re­kir ki, aynı dü­zen­le­me­ye mül­ga 1086 sa­yı­lı Hu­kuk Mu­ha­ke­me­le­ri Ka­nu­nu’nun 443 üncü mad­de­si­nin dör­dün­cü fık­ra­sın­da “…Gay­ri­men­ku­le ve buna mü­ta­al­lik aynı hak­la­ra ve aile ve şah­sın hu­ku­ku­na mü­te­da­ir hü­küm­ler ka­ti­yet kes­bet­me­dik­çe icra olu­na­maz…” hük­mü ile yer ve­ril­miş­tir. Ka­nun ko­yu­cu­nun böy­le bir dü­zen­le­me ön­gör­me­si­nin ne­de­ni, bu mad­de­de sözü edi­len ilâm­la­rın tem­yiz in­ce­le­me­si so­nu­cun­da bo­zul­ma­sı du­ru­mun­da, eski hâ­lin iade­si­nin sağ­lan­ma­sı­nın son de­re­ce güç ola­ca­ğı dü­şün­ce­sin­den kay­nak­lan­mak­ta­dır (Tan­rı­ver, s. 153). Ge­rek gay­ri­men­kul­le­re, ge­rek şa­hıs ve aile hu­ku­ku­na iliş­kin hü­küm­le­rin ic­ra­sı tapu si­cil­le­riy­le ah­va­li şah­sı­ye si­cil­le­rin­de­ki ka­yıt­la­rın de­ğiş­ti­ril­me­si­ni ge­rek­ti­rir. Ka­nun yolu yar­gı­la­ma­sı so­nun­da hük­mün bo­zul­ma­sı ve aksi is­ti­ka­met­te yeni bir hük­mün çık­ma­sı hâ­lin­de ise bu si­cil­ler­de tek­rar de­ği­şik­lik yap­mak zo­run­lu­lu­ğu ile kar­şı­la­şı­lır. Bu ara­da hüs­nü­ni­yet sa­hi­bi kim­se­le­rin o ka­yıt­la­ra da­ya­na­rak yap­tık­la­rı iş­lem­le­rin akı­be­ti­nin ne ola­ca­ğı so­ru­nu or­ta­ya çı­ka­bi­lir. (Bil­ge, Ne­cip: Me­de­ni Yar­gı­la­ma Hu­ku­kun­da Ka­rar Dü­zelt­me, An­ka­ra 1973, s. 171- 172). İşte bu gibi sa­kın­ca­la­rı ön­le­mek adı­na ki­şi­ler hu­ku­ku, aile hu­ku­ku ve ta­şın­maz mal ile il­gi­li ayni hak­la­ra iliş­kin ka­rar­la­rın ke­sin­leş­me­dik­çe ye­ri­ne ge­ti­ri­le­me­ye­ce­ği ka­bul edil­miş­tir.

9. Bu ge­nel açık­la­ma­lar­dan son­ra 6100 sa­yı­lı Ka­nun’un 367 nci mad­de­si­nin ikin­ci fık­ra­sı­nın uyuş­maz­lık­la il­gi­li olan "ta­şın­maz mal ile il­gi­li ayni hak­la­ra iliş­kin ka­rar­lar" kıs­mı­na yö­ne­lik açık­la­ma ya­pıl­ma­sın­da ya­rar bu­lun­mak­ta­dır. Bu iti­bar­la ön­ce­lik­le il­gi­li kav­ram­lar üze­rin­de kı­sa­ca du­rul­ma­lı, son­ra­sın­da so­mut olay ile il­gi­li de­ğer­len­dir­me ya­pıl­ma­lı­dır.

10. Türk Hu­kuk Lû­ga­tın­da ta­şın­maz “Yeri de­ğiş­ti­ri­le­me­yen iye­lik (mül­ki­yet) ko­nu­su olan mal­lar" ola­rak ta­nım­lan­mış­tır (Türk Hu­kuk Lû­ga­tı Türk­çe-Türk­çe Cilt I, An­ka­ra, 2021, s.819). Aynî hak­lar ise eşya üze­rin­de doğ­ru­dan hâ­ki­mi­yet sağ­la­yan ve bu ne­den­le her­ke­se kar­şı ile­ri sü­rü­le­bi­len mut­lak hak­lar­dır. Ku­ral ola­rak ta­şın­maz­lar üze­rin­de­ki ayni hak­lar tes­cil­le ka­za­nı­lır [4721 sa­yı­lı Türk Me­de­ni Ka­nu­nu (4721 sa­yı­lı Ka­nun) md. 705/1]. Tes­cil, tapu kü­tü­ğün­de ayni hak­ka iliş­kin kay­dı ifa­de eden tek­nik bir te­rim­dir. Tapu si­ci­li­nin ta­şın­maz­lar üze­rin­de­ki ayni hak­la­rı gös­te­re­bil­me­si için ön­ce­lik­le ta­şın­ma­zın tapu si­ci­li­ne kay­dı ge­rek­mek­te­dir. Çün­kü 4721 sa­yı­lı Ka­nun’un 1000 inci mad­de­si­nin bi­rin­ci fık­ra­sın­da, her ta­şın­ma­za kü­tük­te bir say­fa açı­la­ca­ğı be­lir­ti­le­rek, tapu si­ci­li­nin oluş­tu­rul­ma­sın­da ayni sis­tem adı ve­ri­len sis­tem ka­bul edil­miş­tir.

11. Tapu si­ci­li, 4721 sa­yı­lı Ka­nun’un 7 nci mad­de­si uya­rın­ca içe­ri­ği­nin doğ­ru­lu­ğu ka­ri­ne ola­rak ka­bul edi­len bir res­mî si­cil­dir. Dev­let, nü­fus si­cil­le­ri gibi tapu si­cil­le­ri­nin de tu­tul­ma­sı­nı üst­len­miş, bun­la­rın ale­ni­li­ği­ni (her­ke­se açık ol­ma­sı­nı) sağ­la­mış, iyi ve doğ­ru tu­tul­ma­ma­sın­dan do­ğan so­rum­lu­lu­ğu ka­bul et­miş, de­ği­ni­len tüm bu se­bep­le­rin do­ğal so­nu­cu ola­rak da ta­pu­ya iti­mat edip, ta­şın­maz mal edi­nen ki­şi­nin iyi ni­ye­ti­ni ko­ru­mak zo­run­lu­lu­ğu­nu duy­muş­tur. Bu iti­bar­la, ta­pu­da ta­şın­maz­la il­gi­li ka­yıt­la­ra iliş­kin ola­rak tapu si­ci­li­ne gü­ven il­ke­si be­nim­sen­miş­tir.

12. Bu çer­çe­ve­de ta­şın­maz mal ile il­gi­li ayni hak­la­ra iliş­kin ka­rar­la­rın ke­sin­leş­me­den icra edi­le­me­ye­ce­ği­ne iliş­kin ku­ra­lın ih­das ge­rek­çe­si­nin ay­rı­ca açık­lan­ma­sı önem arz et­mek­te­dir. Bu ku­ra­lın te­me­lin­de, ta­şın­maz­la­rın yük­sek eko­no­mik de­ğer ta­şı­ma­la­rı yat­mak­ta­dır. Ta­şın­maz­la­ra iliş­kin ilâm­la­rın ic­ra­sı tapu si­ci­lin­de de­ği­şik­lik ya­pıl­ma­sı­nı ge­rek­ti­re­ce­ğin­den ilâm ke­sin­leş­me­den ya­pı­lan de­ği­şik­lik­ler, daha son­ra ilâ­mın bo­zul­ma­sı ve aksi yön­de bir ilâm ve­ril­me­si du­ru­mun­da tapu si­ci­li ka­yıt­la­rın­da tek­rar de­ği­şik­li­ğe yol açar. Bu sü­reç­te iyi­ni­yet­li ki­şi­le­rin tapu si­ci­li ka­yıt­la­rı­na gü­ve­ne­rek yap­tık­la­rı iş­lem­ler ve ka­zan­dık­la­rı hak­la­rın du­ru­mu ise ayrı bir tar­tış­ma ko­nu­su olur. Bu tür te­la­fi­si güç veya im­kan­sız sa­kın­ca­la­rın doğ­ma­sı­nı ön­le­mek için ka­nun ko­yu­cu, ta­şın­maz mala ve ta­şın­maz mal üze­rin­de­ki ayni hak­la­ra iliş­kin ilâm­la­rın an­cak ke­sin­leş­tik­ten son­ra icra edil­me­si­ne izin ver­miş­tir (Mus­ta­fa Ser­dar Öz­bek, Av­ru­pa Bir­li­ği ve Türk Hu­ku­kun­da İlâm­lı İc­ra­nın Et­kin­li­ği, 4. Bas­kı, An­ka­ra, 2022, s.805). Buna kar­şı­lık ta­şın­ma­zın ay­nı­na iliş­kin ol­ma­yan (ta­şın­maz üze­rin­de­ki ki­şi­sel-şah­si hak­la­ra iliş­kin olan) ilâm­la­rın ic­ra­ya ko­nu­la­bil­me­si için ke­sin­leş­miş ol­ma­la­rı­na ge­rek yok­tur; yani bu ilâm­lar ke­sin­leş­me­den ic­ra­ya ko­nu­la­bi­lir (Baki Kuru, İcra ve İf­las Hu­ku­ku El Ki­ta­bı, An­ka­ra, 2013, s.923).

13. So­mut uyuş­maz­lık­ta, 19.11.2020 ta­rih­li ta­kip ta­le­bi ile An­tal­ya Ge­nel İcra Da­ire­si­nin 2020/254648 Esas sa­yı­lı icra dos­ya­sı üze­rin­den ala­cak­lı­lar ta­ra­fın­dan şi­kâ­yet­çi borç­lu­lar aley­hi­ne ilâm­lı icra ta­ki­bi baş­la­tıl­dı­ğı, ta­ki­be da­ya­nak ilâ­mın ise An­tal­ya 4. As­li­ye Hu­kuk Mah­ke­me­si­nin 16.10.2020 ta­rih­li ve 2019/377 Esas, 2020/275 Ka­rar sa­yı­lı ka­ra­rı ol­du­ğu gö­rül­mek­te­dir. Ta­ki­be da­ya­nak ka­rar­dan; asıl da­va­da da­va­cı­la­rın gay­ri­men­kul sa­tış va­adi söz­leş­me­si­ne da­ya­lı tapu ip­ta­li ve tes­cil ta­le­bin­de bu­lun­duk­la­rı, Mah­ke­me­ce ifa ta­ri­hin­de sa­tı­şa konu ta­şın­ma­zın be­lir­le­ne­bi­lir ni­te­lik­te bu­lun­ma­dı­ğın­dan da­va­nın red­di­ne dair ve­ri­len ka­ra­rın tem­yi­zi üze­ri­ne Yar­gı­tay 14. Hu­kuk Da­ire­si ta­ra­fın­dan "söz­leş­me­nin de­ği­şen du­rum­la­ra tah­vi­li ku­ra­lı­na göre, sa­tı­şı va­de­di­len ta­şın­maz­la­rın git­ti­le­rin­den va­de­di­len 6.000 m2’ye kar­şı­lık ge­len kıs­mın be­lir­len­me­si ve bu paya göre tes­cil hük­mü ku­rul­ma­sı" ge­rek­çe­si ile ka­ra­rın bo­zul­du­ğu, boz­ma ka­ra­rın­dan son­ra da­va­nın ıs­lah edi­le­rek ta­le­bin be­de­le dö­nüş­tü­rül­dü­ğü ve sa­tı­şı va­de­di­len 6.000 m2’lik kıs­mın dava ta­ri­hin­de­ki de­ğe­ri ola­rak be­lir­le­nen taz­mi­na­tın dava ta­ri­hin­den iti­ba­ren iş­le­yecek ya­sal fa­iziy­le bir­lik­te da­va­lı­lar­dan tah­si­li­ne ka­rar ve­ril­me­si­nin ta­lep edil­di­ği, bir­le­şen da­va­da ise gay­ri­men­kul sa­tış va­adi söz­leş­me­si­ne da­ya­lı tapu ip­ta­li ve tes­cil is­te­min­de bu­lu­nul­du­ğu­nu, bu da­va­nın asıl dava ile bir­leş­ti­ği, ya­pı­lan yar­gı­la­ma so­nu­cun­da da­va­nın kıs­men ka­bu­lü­ne ka­rar ve­ril­di­ği an­la­şıl­mak­ta­dır. Ka­ra­rın hü­küm kıs­mı;
"A)Asıl dava yö­nün­den,
1-Da­va­nın kıs­men ka­bu­lü­ne,
2-5.757.815,22 TL’nin 10/04/2007’den iş­le­yecek ka­nu­ni fa­izi ile da­va­lı­lar­dan alı­na­rak da­va­cı­ya ve­ril­me­si­ne,
3-Faz­la is­te­min red­di­ne,....
B) An­tal­ya 8. As­li­ye Hu­kuk Mah­ke­me­sin­den bir­le­şen 2009/91E.sa­yı­lı dava yö­nün­den,
1-492 sa­yı­lı Ka­nu­nun 16,28 ve 30.mad­de­le­ri ile HMK’nın 150.mad­de­si uya­rın­ca da­va­nın açıl­ma­mış sa­yıl­ma­sı­na..." şek­lin­de­dir.

14. Şi­kâ­yet ko­nu­su ilâm­lı icra ta­ki­bin­de ala­cak­lı­lar ve­ki­li ta­ra­fın­dan 5.757.815,22 TL asıl ala­cak ile ka­rar ve ilâm har­cı, yar­gı­la­ma gi­de­ri, ve­kâ­let üc­re­ti, iş­le­miş faiz ol­mak üze­re top­lam 13.060.862,95 TL’nin tah­si­li ta­lep edil­miş­tir. Bu açık­la­ma­la­ra göre ala­cak­lı­lar ta­ra­fın­dan ilâm­lı icra ta­ki­bi­ne konu edi­len mah­ke­me ka­ra­rın­da para ala­ca­ğı­nın hü­küm al­tı­na alın­dı­ğı ve ilâm­lı icra ta­ki­bin­de para ala­ca­ğı­nın tah­si­li­nin ta­lep edil­di­ği dik­ka­te alın­dı­ğın­da, so­mut uyuş­maz­lık­ta ta­şın­maz mal ile il­gi­li ayni hak­ka iliş­kin bir ka­ra­rın söz ko­nu­su ol­ma­dı­ğı açık­tır. Di­ğer ta­raf­tan ta­ki­be da­ya­nak mah­ke­me ka­ra­rı­nın ceb­ri icra yolu ile ye­ri­ne ge­ti­ril­me­si du­ru­mun­da tapu si­ci­lin­de her­han­gi bir de­ği­şik­li­ğin or­ta­ya çık­ma­ya­ca­ğı da or­ta­da­dır. Bu an­lam­da ta­şın­maz mal ile il­gi­li ayni hak­ka iliş­kin bir mah­ke­me ka­ra­rı­nın söz ko­nu­su olup ol­ma­dı­ğı be­lir­le­nir­ken, ka­ra­rın ye­ri­ne ge­ti­ril­me­si du­ru­mun­da tapu si­ci­lin­de de­ği­şik­li­ğe yol açıp aç­ma­ya­ca­ğı gö­ze­til­mek su­re­tiy­le so­nu­ca gi­dil­me­li­dir. Aksi dü­şün­ce­nin ka­bu­lü hâ­lin­de; ta­ki­be ko­nu­lan ilâ­mın hü­küm kıs­mı­nın na­za­ra alın­ma­yıp, da­va­nın türü ve ni­te­li­ği­nin icra mü­dü­rü ta­ra­fın­dan kont­rol edil­me­si­ni ge­rek­ti­rir ki bu du­rum hem ya­sal ola­rak hem de fi­ilen müm­kün bu­lun­ma­mak­ta­dır.

15. Özel­lik­le vur­gu­la­mak ge­re­kir ki, ilâm­lı icra ba­kı­mın­dan önem­li olan da­va­nın türü de­ğil, hük­mün ni­te­li­ği­dir. Yu­ka­rı­da da ay­rın­tı­lı ola­rak açık­lan­dı­ğı üze­re bir ilâ­mın in­faz edi­lecek kıs­mı hü­küm bö­lü­mü­dür. So­mut olay­da ta­ki­be da­ya­nak ilâm tapu si­cil ka­yıt­la­rın­da de­ğil, mal var­lı­ğın­da de­ği­şik­lik oluş­tu­ra­cak ni­te­lik­te ol­du­ğun­dan ilâ­mın ta­ki­be ko­nul­ma­sı için ke­sin­leş­me­si ge­rek­me­mek­te­dir.

16. Ni­te­kim Hu­kuk Ge­nel Ku­ru­lu­nun 10.11.2020 ta­rih­li ve 2017/8-2833 Esas, 2020/855 Ka­rar ve 28.12.2022 ta­rih­li ve 2021/12-281 Esas, 2022/1937 Ka­rar sa­yı­lı ka­rar­la­rın­da da ben­zer so­nuç­la­ra va­rıl­mış­tır.

17. Hu­kuk Ge­nel Ku­ru­lun­da ya­pı­lan gö­rüş­me­ler sı­ra­sın­da, ilâm­lı icra ta­ki­bi­ne da­ya­nak ka­rar­dan an­la­şıl­dı­ğı üze­re so­mut olay­da gay­ri­men­kul sa­tış va­adi söz­leş­me­si­ne da­ya­lı tapu ip­ta­li ve tes­cil is­te­mi ile dava açıl­dı­ğı, mah­ke­me­ce ve­ri­len ka­ra­rın bo­zul­ma­sın­dan son­ra ıs­lah ile ta­le­bin taz­mi­na­ta dö­nüş­tü­rül­me­si­nin ve para ala­ca­ğı­nın hü­küm al­tı­na alın­ma­sı­nın da­va­nın te­mel­de ta­şın­ma­zın ay­nı­na iliş­kin ol­ma­sı­nı de­ğiş­tir­me­di­ği, ta­ki­be da­ya­nak ilâ­mın tem­yiz edil­di­ği, ka­ra­rın bo­zul­ma­sı du­ru­mun­da tapu ip­ta­li ve tes­cil ka­ra­rı ve­ri­le­bi­le­ce­ği, bu ne­den­le ke­sin­leş­me­den ta­ki­be ko­nu­la­ma­ya­ca­ğı, ay­rı­ca ta­ki­be da­ya­nak ka­ra­ra göre açıl­ma­mış sa­yıl­ma­sı­na ka­rar ve­ri­len bir­le­şen da­va­da da tapu ip­ta­li ve tes­cil ta­le­bi­nin bu­lun­du­ğu, boz­ma ka­ra­rı­nın ye­rin­de ol­du­ğu ile­ri sü­rül­müş ise de bu gö­rüş yu­ka­rı­da açık­la­nan ne­den­ler­le Ku­rul ço­ğun­lu­ğu ta­ra­fın­dan be­nim­sen­me­miş­tir.

18. Bu ne­den­le, usul ve ya­sa­ya uy­gun di­ren­me ka­ra­rı­nın onan­ma­sı­na ka­rar ver­mek ge­rek­miş­tir.

VII. KA­RAR
Açık­la­nan se­bep­ler­le;
Borç­lu­lar ve­ki­li­nin tem­yiz iti­raz­la­rı­nın red­di ile di­ren­me ka­ra­rı­nın ONAN­MA­SI­NA,

Harç pe­şin alın­dı­ğın­dan harç alın­ma­sı­na yer ol­ma­dı­ğı­na,

Dos­ya­nın ka­ra­rı ve­ren Böl­ge Ad­li­ye Mah­ke­me­si­ne gön­de­ril­me­si­ne,

29.03.2023 ta­ri­hin­de ya­pı­lan ikin­ci gö­rüş­me­de oy çok­lu­ğuy­la ke­sin ola­rak ka­rar ve­ril­di.