Anlaşmalı Boşanma Davası Çekişmeli Boşanmaya Dönüşürse Ne Olur?

Anlaşmalı boşanma, tarafların boşanma ve fer’ileri konusunda ortak iradelerine dayanır. Eşlerden biri duruşmada boşanmayı veya protokolü kabul etmezse TMK m.166/3 şartları ortadan kalkar. Dava sırf bu nedenle reddedilmemeli; uygun usul işlemleri tamamlanarak çekişmeli boşanma olarak sürdürülmelidir.

Protokolden vazgeçmek mümkün mü?

Anlaşmalı boşanma hükmü kesinleşinceye kadar tarafların irade birliği devam etmelidir. Duruşmada taraflardan biri protokolü kabul etmez, imzanın iradesini yansıtmadığını söyler veya boşanmak istemediğini bildirirse anlaşmalı yargılama yapılamaz.

Dava kendiliğinden reddedilir mi?

Hayır. Davacı evlilik birliğinin temelinden sarsıldığını ileri sürmüşse dava çekişmeli niteliğe dönüşür. Mahkeme, taraflara vakıalarını ve taleplerini açıklama, cevap verme ve delil bildirme imkânı tanımalıdır.

Dilekçeler teatisi yeniden nasıl yürür?

Anlaşmalı dava dilekçesi çoğu zaman ayrıntılı kusur vakıaları içermez. Çekişmeliye dönüşte davacıya somut vakıaları, tarih ve olay örgüsünü açıklaması; davalıya bunlara cevap vermesi için süre verilmelidir. Ardından ön inceleme yapılıp uyuşmazlık konuları belirlenir.

Eski protokol delil olur mu?

Protokol, anlaşmalı boşanma koşulları gerçekleşmediğinde tek başına hüküm doğurmaz. Bununla birlikte protokoldeki malvarlığı, nafaka veya çocukla ilgili beyanların ikrar veya delil niteliği somut olayda ayrıca tartışılabilir. İrade sakatlığı iddiası varsa hata, hile veya baskı delilleri değerlendirilir.

Savunma hakkı

Taraflardan birinin yokluğunda davanın çekişmeliye döndüğü kabul edilip hemen hüküm kurulamaz. Yeni vakıa ve talepler karşı tarafa tebliğ edilmeli; cevap ve delil hakkı tanınmalıdır. Aksi hâl hukuki dinlenilme hakkını ihlal eder.

Sonuç

Anlaşmalı boşanmanın bozulması davayı sona erdirmez; usulüne uygun biçimde çekişmeli davaya dönüşür. Mahkeme, tarafların yeni iddia ve savunmalarını alıp delilleri topladıktan sonra kusur, nafaka, tazminat ve velayet hakkında karar vermelidir.